Cursus Toekomstonderzoek

Toekomstonderzoek: leer zelf de toekomst verkennen

Hoe bereid je je voor op een toekomst die niemand precies kan voorspellen? Hoe herken je belangrijke trends, doorzie je denkfouten en ontdek je welke ontwikkelingen onze samenleving en jouw organisatie kunnen veranderen?

Met deze gratis online cursus toekomstonderzoek leer je systematisch nadenken over wat er mogelijk gaat gebeuren. Je maakt kennis met de inzichten en methoden van futurologen, trendonderzoekers en experts in strategische toekomstverkenning.

Je leert niet om de toekomst te voorspellen. Dat kan niemand. Je leert wel om verschillende mogelijke toekomsten te onderzoeken, vroege signalen van verandering te herkennen en beter onderbouwde beslissingen te nemen.

De cursus is gebaseerd op het werk van bekende toekomstonderzoekers en combineert theorie met praktische oefeningen. Zo ontwikkel je stap voor stap de vaardigheden om zelf een toekomstverkenning te maken — voor je werk, je organisatie of je eigen leven.

Om misverstanden te voorkomen: je leert in deze cursus niet de toekomst te voorspellen. Helaas is dat onmogelijk. Niemand kan de toekomst voorspellen. je leert wel de mogelijke toekomsten beter in kaart te brengen. En dat blijkt al snel resultaat te hebben.

Phillip Tetlock, een professor aan de Universiteit van Pennsylvania, wist met een training van slechts 1 uur, de voorspellingen van de deelnemers aan de training met 14% te verbeteren, ten opzichte van een controlegroep1. Dat bleek toen hij de deelnemers aan de training in een voorspellingscompetitie liet uitkomen tegen ongetrainde deelnemers. Enkele voorbeelden van voorspellingen die deel uitmaakten van de competitie: Wat is de kans dat de VS het akkoord van Parijs zal ondertekenen? Zullen de VS grondtroepen inzetten in Syrië? etcetera. Door de voorspellingsprestaties te meten en de beste voorspellers in teams samen te brengen, was Tetlock zelfs in staat om teams samen te stellen die professionele CIA-analisten, die toegang hadden tot geheime informatie, versloegen.

Hiermee bied deze cursus een toegankelijke inleiding in de futurologie voor iedereen die zich bezig wil houden met het onderzoeken van de toekomst. En dat dit niet alleen te trainen is maar ook nuttig, blijkt uit onderzoek van René Rohrbeck, tegenwoordig hoogleraar aan de EDHEC Business School te Lille. Rohrbeck en zijn team onderzochten meer dan 300 grote bedrijven, zoals DHL, Daimler en Basf2. En wat bleek? Toekomstgerichte ondernemingen bleken 33% meer winstgevend te zijn dan het gemiddelde in hun sector.

Dat onderzoeken van de toekomst is een vaardigheid die je moet trainen door het te doen. Om je daarbij te ondersteunen heb ik bij ieder blok ook een aantal oefeningen en opdrachten opgenomen. Deze vind je ook op deze website.

Deze ‘kleine cursus toekomstonderzoek’ bestaat uit 15 blokken. In de eerste blokken komen we een aantal denkfouten en blinde vlekken tegen die ons parten spelen bij het onderzoeken van de toekomst. Daarna bespreken we een aantal instrumenten die futurologen gebruiken om te ontsnappen aan die denkfouten. En tot slot bekijken we hoe je met deze instrumenten jouw mogelijke toekomsten in kaart kunt brengen.

Verder heb ik bij ieder blok puntsgewijs een korte samenvatting opgenomen. Deze punten heb ik genoemd: ‘de 95 lessen van de futurologie’. Deze 95 lessen zijn daarmee zowel een samenvatting als een naslagwerk van de belangrijkste lessen uit de cursus. Deze vind je steeds aan het eind van ieder blok. Tot slot is er op deze website bij de verschillende blokken ook een korte video beschikbaar, waarin ik een en ander inleid en toelicht.

De cursus ‘Toekomstonderzoek’ is daarmee nuttig en bruikbaar voor iedereen die zich wil of moet bezighouden met toekomstonderzoek:

  • Als beleidsmaker of als beslisser bij overheid, bedrijfsleven of non-profitorganisatie,
  • Als politicus, want regeren is immers vooruitzien,
  • Als docent, want onderwijs is immers ook voorbereiden op de toekomst,
  • Als belegger, want veel economische ontwikkelingen verlopen volgens vaste patronen,
  • Als privépersoon om ook als persoon beter te zijn voorbereid op de ontwikkelingen die op je afkomen.

Ik wens je veel succes en plezier met ‘Toekomstonderzoek’.

Peter van der Wel

Ga hier naar Blok 1 van de cursus Toekomstonderzoek

1 Tetlock, P. & Gardner, D (2016) Superforecasting: The Art and Science of Prediction. Random House Books.

2 Rohrbeck, R. Kum, M.E., Jissink, T, & Gordon, A.W. (2018) Corporate Foresight Benchmarking Report 2018: How leading Firms build a superior position in markets of the future. Aarhus Universitet, School of Business and Social Sciences.