Het grootste probleem bij het onderzoeken van de toekomst zit in ons eigen hoofd. We hebben namelijk allemaal last van blinde vlekken en vooroordelen m.b.t. de toekomst. Dat verhindert ons objectief naar de toekomst te kijken. Dat zien we bijvoorbeeld bij onze houding tegenover slecht of negatief nieuws. Vaak hebben we de neiging om negatieve […]
Als we aan de toekomst denken, stellen we ons meestal een soort verlengstuk van het heden voor. Meer klimaatproblemen, meer robots, minder privacy. Het klinkt logisch, toch? Het is de lijn die vaak wordt getrokken in het nieuws, op TV, en in dikke rapporten van onderzoeksinstituten. Futurologen noemen dit de “standaard toekomst”, “de verwachte”, of
We komen nu bij een van de belangrijkste vaardigheden van de futuroloog: systeemdenken. Sommige mensen denken dat toekomstonderzoek te vergelijken is met het voorspellen van de baan van een golfbal. Als je precies weet met welke snelheid en in onder welke hoek de bal is geslagen, kun je berekenen hoe de baan van de bal
3-Systeemdenken I Meer lezen »
Bij toekomstverkenningen hebben we het vaak over onverwachte plotselinge gebeurtenissen. Daar is ook reden voor. Juist die onverwachte gebeurtenissen gooien niet alleen onze mooie toekomstplannen overhoop, ze komen ook nog eens op een onverwacht en daardoor maar al te vaak ongelegen moment. We houden doorgaans niet zo van onverwachte gebeurtenissen. Door al die aandacht voor
4- Systeemdenken II Meer lezen »
Veel mensen denken dat een futuroloog hetzelfde doet als een trendwatcher. Inderdaad verkennen ze allebei de toekomst, maar er zijn zeer wezenlijke verschillen. Laten we beginnen bij de vraag: wat is een trend? Een trend is een patroon van geleidelijke verandering waarin zich iets ontwikkelt in een bepaalde richting. Tot zover de definitie. Het gaat
In de afbeelding hieronder zie je het verschil tussen toekomstvoorspellingen, -verwachtingen en -verkenningen weergegeven in de tijd. Je ziet daar dat naarmate je verder vooruitgaat in de tijd, de onzekerheid toeneemt en daardoor de betrouwbaarheid van je toekomstvoorspellingen afneemt. In de afbeelding zie je ook 4 verschillende tijdshorizonnen, genummerd 1, 2,3 en 4. De periode
6- Hoe ver kun je vooruitkijken? Meer lezen »
We hebben het hiervoor gehad over trends. Langer lopende ontwikkelingen binnen systemen. Naast deze min of meer langer lopende ontwikkelingen bestaan er ook zichzelf min of meer herhalende patronen. In het klimaatsysteem bijvoorbeeld kennen we (of kenden we?) de opeenvolging van ijstijden met daar tussenin de warmere perioden, de interglacialen. In het weersysteem kennen we
7 -Terugkerende patronen Meer lezen »
Sinds het verschijnen van mijn boek De Goede Toekomst merk ik het telkens weer:Eén blik op de titel, en de eerste wenkbrauw gaat al omhoog.“Leuk idee hoor, maar dat is toch onhaalbaar?”“Mooi verhaal, maar veel te duur.”Of de klassieker: “Dat klinkt als techno (of links) idealisme.” Alsof een positief toekomstbeeld verdacht is geworden. Maar precies
De Goede Toekomst is geen naïef sprookje Meer lezen »
Hiervoor zagen we al dat er regelmatig onverwachte gebeurtenissen plaatsvinden die maken dat ‘de toekomst’ er opeens heel anders uitziet dan we vooraf hadden gedacht. We zagen eerder dat futurologen dat soort externe schokken wel ‘wildcards’ noemen. Een heel extreem voorbeeld deed zich zo’n 66 miljoen jaar geleden voor met de inslag van een gigantische
8- Externe Schokken en Kantelpunten Meer lezen »